mintzalasai

PortretakNAIA ROBLES ARANGUIZ

Musika, hizkuntza eta emozio igorlea

Euskal artisten familia handian, Robles Aranguiz abizena da letra gorriz idazten den horietako bat. Naia Robles (1968 Baiona) txikitatik egon da musikariez eta kantariez inguratua eta etxekoekin igo da oholtza gainean. Transmisioaz, musikaz eta amodioaz hitz egin dugu Baionako baratze botanikoaren erdian.

2021eko Irailaren 10a | | ± 06min 48s

Familien karta jokoan Robles Aranguizen alabarena tokatu zaizu. Karta ona da?

Ez da dudarik, joko ona dut esku artean, baina nire familian hainbeste artista izanik, ez dakit zuzen alaba, iloba edo arrebaren karta den nirea. Izan ere kantuz ari den hirugarren belaunaldiko kantaria naiz eta egia da anitz ikasi dudala bai Eztitxurekin, aitarekin eta anaiekin ere bai. Beste sortzaile andana ere bada familian, ala nola nire aitatxi Manu Robles Aranguiz, Ugutz kontalaria, Irkus margolaria... Orduan bai giro artistikoan handitu naizela erraten ahal dut tronpatu gabe eta goxoa izan dela ere bai.

Zuk ere artea duzu ogi bide?

Bai musika munduan bizi naiz. Musikoterapia formakuntza bat segitu dut eta irakaskuntzan egon naiz 22 urtez; ondotik musikan segitu dut baina publiko ezberdinekin, adinekoekin, haurrekin eta ospitaleko hematologia zerbitzuko gaixoekin egiten dut lan orain. Niretzat musika hizkuntza unibertsala eta emozioak pasarazteko biziki tresna interesgarria da. Adibidez ospitalean lasaitasun psiko-musikal saioak proposatzen ditut. Hor lehen-lehenik, inportantea da parean duzun gaixoarekin hitz egitea, nor den ezagutzea pixka bat eta momentuan nola sentitzen den ikustea gero horren arabera musika zertarako behar duen asmatzeko, alegia musika animatzeko edo lasaitzeko behar duen. Eriek hautatzen dute musikarekiko nahi duten harremana momentuko osasun egoeraren arabera, izan ere, anitzetan biziki estresatuak izaten dira ospitalean eta erlaxatzeko musika behar dute. Horrelakoetan Jost izeneko protokoloa proposatzen diet, lasaitu daitezen musikaren bidez.

Kantagintzatik aparte, zein dira Naiaren zaletasunak?

Baratzea zaintzea, bidaiatzea, irakurketa, zinemara joatea gustatzen zait eta nire hiru haurrekin egotea, handitu diren arren, beti on da haurrekin denbora pasatzea. Gainera karta berri bat agertuko da jokoan izan ere amatxi izanen naiz laster. Bitxia egiten zait nonbait baina biziaren zikloa da eta biziki pozten gira belaunaldi berri bat etortzea laster.

Niretzat musika hizkuntza unibertsala eta emozioak pasarazteko biziki tresna interesgarria da.

Proiektuak ere familian egiten dituzue

Bai egia da familia arteko lan asko egin ditugu eta horrela segitzen dugu gainera. Momentu honetan Oihan semearekin ari gara proiektu bat muntatzen. Hura musika mailan ari da lanean eta aspalditik genuen proiektu bat elkarrekin muntatzeko gogoa. Covidaren itxialdi garai luzea ongi etorri zaigu elkarlan baten prestatzeko. Ipuin musikal bat sortuko dugu, ni kontalari gisa ariko naiz eta Oihanek musikatuko du ipuina, elkarrekin eman dezagun.

Bestalde alabarekin ere hasiko gara elkarrekin kantatzen. Ez dakit oraindik noiz hasiko garen publiko aitzinean momentuz errepikak egiten ari gara. Jada Pottokaren inguruan antolatu ikuskizun batean parte hartu dugu uda honetan Baionan. Erran behar da biziki kontent garela berriz taula gainean egonik, izan ere zaila izan da kantuz aritzeko aukera kendu diguten Covid garai hori.

Mintza Lasai Festibalean ere parte hartuko duzu

Bai musikoterapia saio batzuk eskainiko ditut kolegioko gazteentzat eta helduentzat ahotsa eta arnasa lantzeko saioak ere eskainiko ditut.

Zein da kantari gisa gehien gozatzen duzun momentua?

Errepikak, kantu berriak, ideiak trumilka sortzen diren momentu horiek gozatzen ditut. Lagun arteko giroan, plazer handi bat da errepikan egotea.

Niretzat misio bat bezala kontsideratzen nuen euskara transmititzea eta hori lortu dut, irakaskuntzan lan eginez hainbat urtez eta nire haurrekin ere.

Momenturik aspergarriena?

Kontzertu ondoko desmuntaketa momentua agian. Emanaldiaren plazera eta tentsioa bukatzen denean, jende guztia trago baten hartzera doanean eta zuk materiala biltzen egon behar duzun momentu hori.

Zein da euskaraz goxo ari zaren leku kuttuna?

Xina ostatua Baionan eta ireki berri den Züzülü izeneko toki goxoa Baiona txikian. Serigrafia lantegia eta beste hamaika animazio eta hitzordu proposatzeko asmoa dute, osasun egoerak utziko duenean.

Euskara txikitatik dakizu?

2 urte nituen Donibane Lohitzuneko ikastolan hasi nintzenean. Ondotik Seaskan, lehen mailarik ez zenez, eskola publikora joan nintzen. Etxean aita euskaraz ari da baina ama ez, orduan etxean gehienetan frantsesez ari ginen. Gero Perpinyànera joan ginen bizitzera eta Parisera. Garai hartan euskara galdu nuen erabat. Aldiz Euskal Herrira berriz itzultzean, AEKn sartu nintzen eta oraindik nire baitan zegoen euskara jalgi zen berriz. Ikastaldiak egin nituen eta lortu nuen euskaraz berriz aritzea. Egia erran, Parisen bizi nintzela biziki inportantea zen niretzat Euskal Herrira itzultzea. Ez nuen batere nire burua beste leku batean ikusten. Niretzat misio bat bezala kontsideratzen nuen euskara transmititzea eta hori lortu dut, irakaskuntzan lan eginez hainbat urtez eta nire haurrekin ere. Biziki pozik naiz orain ikusten dudalarik nire hiru haurrak euskaraz ari direla bakoitza bere arloan, lehena musikan euskaraz, bigarrena Estitxu Robles Aranguiz kolegioan dokumentalista da eta azkena irrati bat euskaraz sortzeko bidean.

Anekdota bat baduzu euskararen inguruan?

Ez da anekdota bat baina niri asko gustatzen zait haurrek hizkuntzen nahas-mahas bat egiten dutelarik, adibidez “Ama ta robe est très polite” edo horrelako esapide politak ateratzen dituztenean.

Gorroto duzun zerbait?

Injustizia gorroto dut, gezurra ere. Nortasun azkarra dut eta pentsatzen dudana erraiten dut beti, parean ez bada horrela, ez dut maite.

Maite duzun zerbait?

Haurrekin edo nire lagunarekin egotea. Amodioa maite dut biziki.

Zure ametsetako euskararen herria?

Gure hizkuntza ofiziala, onartua izango den herri bat, libre, euskara ikasteko aukera librearekin.

Eta Naiaren ametsa?

Horrela segitzea da nire ametsa. Euskararen aldeko azken manifestazioetan hainbeste gazte ikusirik pentsatzen dut orain arte egin duguna fruituak ematen dituela transmisio lana egiten dela. Orduan segi dezagun.


Euskara da bonbonik gozoena

Portretak

Euskara da bonbonik gozoena

Ez txokolateaz, are gutxiago euskaraz... Florian Benac txokolate egileak (Begles, 1985) deus ez zekien Baionako Cazenave saltegi ospetsuaz orain dela urte batzuk. Maitasunak gidaturik, Lapurdin bizi da 2014az geroztik eta laster bihurtu da euskal txokolate egilerik goxoena. Baionako laborategian bisita gidatu bat eskaini digu usain gozo eta kakao aleen artean.

Hizkuntzen ortzadarrean, euskara da nire kolorea

Portretak

Hizkuntzen ortzadarrean, euskara da nire kolorea

Baiona iparreko Jouandin karrikako 6.Bis bizitegiko sarreran jarri digu hitzordua Ana Imazek (1996 Donibane Lohitzune). Auzo ezaguneko Libreplume elkartean, haur, gazte eta familiekin irakurtzeko gogoa eta interesa partekatzea da Azkaingo gazte honek bere buruari jarri dion erronka polita.

Zigor:

Portretak

Zigor: "Herri bat egin duen hizkuntza baten semea naiz"

Estreinaldiaren eromena atzean utzirik, Biarritzeko Bellevue areto zoragarriaren atarian errezibitu gaitu Zigor artistak (Aretxabaleta, 1947). EGU ITURRIA erakusketaren obren artean, gure galderak erantzuteko tarte bat hartu du, bidaia poetiko baten erdian.

Mitoez harago, horien atzean diren istoriak interesatzen zaizkit

Portretak

Mitoez harago, horien atzean diren istoriak interesatzen zaizkit

Anuntxi Aranak (Luiaondo – 1947) denbora anitz pasa du errealitatearen eta sinesmenaren arteko mugaldea ikertzen. Euskal filologian eta antropologian diplomadun, sudurra ikerketetan sartua pasatzen du denbora asko. Ikertzeko, idazteko,bizitzeko, euskara du zorioneko iturri oparoa, menditik jaustean, botak kentzen dituen une gozagarriarekin batera.

Bizitza joko amaigabe bat da!

Portretak

Bizitza joko amaigabe bat da!

Familia euskaldun anitzetan gertu den bezala, euskara txikitan ikasi eta galdu ondoren, Fabien Mendiboure (Baiona 1981) nerabezaroan ohartu zen zerbait falta zitzaiola bere bidean eroso segitzeko. AEKrekin duela 15 urte hasitako maitasun ixtorioari esker, orain Gaia elkartean euskaraz ari da lanean, publiko guztiei jolasak proposatzen eta irrifarrak banatzen.

Euskal-Ruandarra sentitzen naiz eta nere ibilbideaz harro naiz

Portretak

Euskal-Ruandarra sentitzen naiz eta nere ibilbideaz harro naiz

Gidari-hizlari ogibidez, Haize Mouescak (1992, Kigali Ruanda) ezin hobeki ezagutzen ditu Euskal Herriko bazterrak, artelanak eta ohiturak. Baionako Aturri bazterretan, laguntzaile gisa ibili den migranteentzako aterpetxetik hurbil jarri digu hitzordua, kalaka alai eta goxo batentzat.

Iban: nire filosofia, jo aitzina

Portretak

Iban: nire filosofia, jo aitzina

Sailkapenak ez ditu maite eta gauzak ziztu bizian egitea are guttiago. Iban Regnierentzat, nahia deno, guztia da egingarria eta Euskal Herria, mugarik gabeko mundu libre baten zati txikia da...

Glisseguna

Glisseguna

  • Irailak 25 | 09:00 | Angelu
Pauline & Juliette

Pauline & Juliette

  • Irailak 25 | 20:30 | Baiona

2021(e)ko Iraila

Al As Az Og Or La Ig
01 02 03 04 05
06 07 08 09 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30

2021(e)ko Urria

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Gaur

2021(e)ko Azaroa

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30
Gaur

2021(e)ko Abendua

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31
Gaur

2022(e)ko Urtarrila

Al As Az Og Or La Ig
1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31
Gaur

2022(e)ko Otsaila

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28
Gaur

2022(e)ko Martxoa

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31
Gaur

2022(e)ko Apirila

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30
Gaur

2022(e)ko Maiatza

Al As Az Og Or La Ig
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31
Gaur

2022(e)ko Ekaina

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30
Gaur

2022(e)ko Uztaila

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Gaur

2022(e)ko Agorrila

Al As Az Og Or La Ig
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31
Gaur