mintzalasai

PortretakLUR RENTERIA

Bertsolari baino, bertsofriki nahiago

Lur Renteria (1996, Baiona) eskolaz eskola dabil Lapurdin gaindi, Bertso eskolarekin, haurrei hitzekin eta euskaraz nola jolasten den erakusten. Uda ate joka delarik, agenda betetzen du EHZ festibaleko laguntzaile gisa dituen hitzorduekin eta militante gisa sortzen zaizkion beste hamaika zereginekin.

2022ko Ekainaren 17a | | ± 06 min 16 s

Zure izena web bilatzailean idatzi eta mikro baten atzean ikusi zaitugu.

Bertsolari gisa ibili izan naiz oholtza gainean garai batean, hortik argazki horiek. Baina ez naiz gehiago mikro baten atzean ezartzen momentuz, ez dut sobera maite hori. Bertso irakasle naiz gaur egun, bertsoaren beste aurpegi bat lantzen dut eta transmisioan lan egiten dut. Horrez gain, beste proiektu anitzetan inplikatua naiz, adibidez EHZ festibalean, erasoen kontrako brigadetan ari naiz eta Kontseilu Sozialistan ere ari naiz.

Nola izan da zure ibilbidea bertso eskolan hasi aitzin?

Ni Baionan sortu eta hemen handitu naiz eta Baionako ikastolan egon nintzen ikasten. Gero Gasteizera joan nintzen irakaskuntza arloko ikasketak segitzera. Diploma eskutan, Baionara itzuli eta laster hasi nintzen Bertso eskolan. Klaseak Baiona, Angelu eta Miarritzen ematen ditut bereziki eta horrez gain, Uztaritze, Kanbo, Basusarri eta inguruko beste herri batzuetan ere ari naiz.

Kontaiguzu nola iragaten den bertso klase bat.

Bi klase mota eskaintzen ditugu, batetik ikastetxeetara goaz eta kurtso denboran bertsoak erakasten ditugu astean behin: bestalde, bertso eskolako saioak ematen dugu kurtsoetatik a parte. Bi formatuetan, bertsoak zer diren, nola osatzen diren azaltzen dugu, jokoak prestatzen eta gai ezberdinak lantzen ditugu, helburua delarik haurrak hitzekin jolastea eta bertsotan aritzea. Bertso eskola denboran, agian interes gehiago duten haurrak hurbiltzen dira, hor errimekin jolasten gira, bat-batean ari gira eta gauzak sakonago lantzen ditugu agian.

Lau irakasle gira klaseak ematen ipar Euskal Herrian, batek Xiberoa eta Baxe Nafarroaren parte batean ematen ditu klaseak, beste batek Lapurdi barnealde eta Baxe Nafarroako herri batzuetan, eta beste biak Lapurdi kostaldean ari gara.

Zer behar da bertsolari ona izateko?

Enbeia inportanteena da, dudarik gabe, enbeia baldin baduzu zernahi lor dezakezu, eta hizkuntzarekin jostatzeko gogoa ere.

Bertsotan nun duzu gehien gozatzen, jende aitzinean edo ikasleen aitzinean?

Ez dut sekulan gozatu mikroaren gibel hori, ez dut maite jende aitzinean kantatzea, nahiago dut arratsetan ostatuaren inguruan, lagunen artean kantatzea. Momentuko hasteko, gaizki pasatzen dut orduan hori aldatzen ez deno, ez naiz oholtzetan ibiliko. Ikasleen aitzinean aldiz, irakasle papera hartu eta pailazokeria eta ariketa ezberdinen bidez errazago pasatzen da eta gozatzea lortzen da, ez du ezer ikustekorik.

Bertsolari baino, bertsofriki kontsideratzen duzu zure burua omen?

Bai ez dut dudarik bertsozaleago naizela bertsolari baino. Anitz maite ditut bertsoak, bertsoez mintzatzea, bertso saioak ikustea, lagunekin bertsoak komentatzea, partekatzea maite dut; orduan, bai bertso friki naiz.

Baduzu bereziki gustatzen zaizun bertsolari bat?

Bereziki maite ditudan bi bertsolari ditut, Elixabet Etxandi da lehena, Izpurakoa, momentu huntan ez da ari txapelketetan baina espero dut berriz hastea izan ere biziki maite dut bere bertsokera zuzena da eta puntx anitz badu, bertsolari berezia da guztiz. Bigarrena Aitor Bizkarra da, Bizkaiko txapelketan parte hartu du aurten eta biziki maite ditut bere finezia eta bere bertsokera.

Bertsolariak baino, rap kantariak izaten dira gazteak erakartzen dituzten sortzaile berriak...lotura ikusten duzu zuk ere bien artean?

Bai uste dut biek elkar laguntzen ahal dutela errimarekin, neurriekin, baina bere denboran elkar oztopatzen ahal dute izan ere, bertsotan 7/6"€“ 7/6 ari gira beti eta rapak aldiz, askatasun handiagoa ematen duela errango nuke. Baina uste dut osagarriak direla biak, Odei Barrosok adibidez euskararekin jolasteko duen modua zinez gozatzen dugu, bere hitz jokoak, ideiak adierazteko moduak, bai sentsibilitate bat badugu raparekiko.


"Enbeia inportanteena da, dudarik gabe, enbeia baldin baduzu zernahi lor dezakezu."

Bidaiari ere bazira?

Aukera eduki nuen Erasmus programarekin Argentinara joateko sei hilabetez, baina horrez gain ez dut anitz bidaiatu. Nire agendak uzten didanean, espero dut bidaiatzeko aukera edukitzea, izan ere gustatzen zait leku berriak ezagutzea, bertako historia edo mugimendua ezagutzea.

Euskara ttikitatik dakizu?

Bai, ama hizkuntza dut euskara, gero ikastolan ibilia, lagunekin eta etxean ere euskaraz ari naiz, orduan bai, euskaraz bizi naizela erran dezaket.

EHZ festibaleko laguntzailea zara, hitzordu inportantea da zuretzat?

Irisarriko hitzordua ate joka dugu bai eta jotake ari gira azken gauzak prestatzen.

Egia da hitzordu inportantea dela, gazte anitz elkarrekin lan egiteko edo elkar ezagutzeko parada eskaintzen duelako, inguru berekoak ez diren gazteak gurutzatzea ahalbidetzen duelako. Gero gogoetak elkarrekin eramateko aukera ematen digu ere bai, erasoen inguruan, nahi dugun egitarauaren inguruan eta festibaletik at parte diren beste gaiak aipatzeko denbora badugu hiru ere egunez eta festa giroan.

Zein da euskaraz goxo ari zaren lekua?

Egia erran joaten naizen leku gehienetan euskaraz ari naiz, baina nire etxean biziki maite dut jendea, lagunak nire etxera etortzen direlarik, kalaka goxoak terrazan partekatzea.

Euskal Herriko leku kuttun bat?

Leku ainitz badira biziki ederrak gure Herrian. Bat azpimarratzekotan, Lapurdiko kostaldea, Angeluko itsas bazterreko ibilbidea egiteagustuko dut biziki. Ikasle garaiengatik agian, Bilbo zaharreko plaza biziki maite dut ere, plaza polita da eta hango giroa biziki gozatu dut. Zoriontsu izan naiz bertan.

Gorroto duzuna?

Gaixtokeria errango nuke


Olentzero 2025 Miarritzen

Elkartea

Olentzero 2025 Miarritzen

Miarritzek Olentzero ospatuko du 2025eko abenduaren 21ean, igandez, Arroka, Pinpirinak, Itsasargi Ikastola eta Ohakoarekin elkarlanean antolatutako desfile handi batekin. Hiriak dimentsio festibo biziki indartsua emanen dio ekitaldiari, musikariekin, txontxongilo handiekin eta komunikazio berezi batekin.

Abenduak hiru: Lasai Mintzatu!

Elkartea

Abenduak hiru: Lasai Mintzatu!

Euskararen Nazioarteko Egunaren karietara, eta Mintzalasaiko iganderako aurreikusia zen besta ezeztatu ondotik, Mintzalasaik eta Miarritzeko Hiriak erabaki dute egun eder bat antolatzea,...

ONgi etorri ON!

Euskaraz bizi

ONgi etorri ON!

Proiektu kolektibo berri bat sortu da Mintzalasai festibalaren 14. edizio garaian: on.eus plataforma. Eta data ez da kasualitatez hautatua izan.

Ondokoarekin partekatzeko hiztegitxo berria

Elkartea

Ondokoarekin partekatzeko hiztegitxo berria

Zure inguruan seguraski ikusi dituzu hainbat hiztegitxo desberdin: bestetan euskaraz aritzekoa, irainen, hitz kokinen edota ingeleskaden lexikoak, baita kutxa gorrietan biltzen den 7 familien bilduma ere... Azken urteetan hainbat hiztegitxo argitaratu dira. Aste honetan, eskuz esku pasatzeko hiztegitxo berri bat atera da.

EZEZTATUA Igandea, euskararen besta

Elkartea

EZEZTATUA Igandea, euskararen besta

Irailaren 21 huntan Marion lakuan egitekoa zen besta ezeztatua da eguraldia dela eta. Aurreikusiak ziren animazioen parte bat urte bukaera aitzin programatuko dugu euskaraz gozatzeko momentuak eskaintzen segitzeko.

Biarritzen euskaraz bizitzea helburua da, ez da ametsa

Portretak | Ortzi Hegoas Maroteaux

Biarritzen euskaraz bizitzea helburua da, ez da ametsa

Begien urdin kolore berdina duen kasketa buruan eta irribarrea aurpegian agurtu gaitu Ortzi Hegoasek (1988 Baiona) Marion aintziraren inguruan. Xutik taldearekin musikan ari ez denean, agenda nola betetzen duen kontatu digu Biarritzeko musikariak. Publikoarekin, lagunekin, lankideekin zein familiarekin euskaraz naturaltasunez aritzea, ametsa baino helburua duela argi du bateria jole ezagunak.

Haurrekin gaztetxe ttiki bat sortzen dugu asteazkenero!

Nahia Corrihons

Haurrekin gaztetxe ttiki bat sortzen dugu asteazkenero!

Nahia Corrihons-en (1999, Donostia) burasoek ez zuten asmatzen ahal, sei urteko alabaren izena ematean Uda Lekuetan, bertan bizitako esperientziak haren bizitzan hainbeste eragin izango zuenik. Gaur egun Biarritzeko Uda Lekun lan egiten duen emazte gazteak, bere irrifar kutsakorra eta bere energia plazaz plaza partekatzen du publikoa dantzan jarriz, aita gitarra jolea ondoan duela.

Uste baino euskaldun gazte gehiago gira, kostaldean ere!

Ortzi Jauregi

Uste baino euskaldun gazte gehiago gira, kostaldean ere!

Baxoa sakelan, Baionako Etxepare lizeoa atzean utzi eta Angeluko ISA BTP ingenieritza eskolako erritmora egokitzen hasia da Ortzi Jauregi Biarriztar gaztea (2004, Baionan). Eskolan zein hirian, euskalduntasuna normaltasunez eta harrotasunez bizi nahi duen gazteriaz aritu gara Marion aintziraren bazterrean.

Biarritzen, euskaraz eta xuka, baietz!

Portretak

Biarritzen, euskaraz eta xuka, baietz!

Biarritzeko Herriko Etxeko bulegoetan gelditu gara Viviane Ithursarry (1976, Baiona) euskara zerbitzuko lankidearekin. Mintzalasai festibalaren bilana bukatu berria, euskararen aldeko dinamikaz eta euskaldun izateaz Lapurdi kostaldean aritu gara "etxeko" pilotazalearekin.

Bizitzak euskarara eraman nau beti

Enrike Lopez

Bizitzak euskarara eraman nau beti

Iruñeatik Biarritzera, Beriainetik Marion aintzirara, Enrike Lopezek (1964, Paue) lagun artean arituz ikasi du lehenik herri hunen hizkuntza. Lapurdi kostara iristean, hitz egitetik euskara irakasteko eta besteekin partekatzeko erabakia hartu zuen. Geroztik, Biarritzeko gau eskolan, luzatuz doa Enrikerekin, herri hunen hizkuntza eta izaera deskubritzen duten ikasleen zerrenda.